Home » Huidaandoeningen » Atopisch eczeem symptomen

Atopisch eczeem symptomen

Wat is atopisch eczeem?

Atopisch eczeem symptomen, oorzaak en behandeling. Atopisch eczeem -ook wel constitutioneel eczeem genoemd, want de oorzaak is genetisch- is een jeukende, erfelijke huidziekte met meestal een chronisch beloop, met periodes van verbetering en periodes van verslechtering die elkaar afwisselen. Eczeem is een steriele ontstekingsreactie van de huid, die wordt veroorzaakt door één of meerdere externe of interne factoren die op de huid inwerken.



Vaak krijg je voor je vijfde levensjaar al last van constitutioneel eczeem, op jonge leeftijd iets vaker bij jongens dan bij meisjes. De aandoening wordt gekenmerkt door jeuk, roodheid, papels (pukkels), blaasjes, een mengvorm van blaasjes en papels (papulovesikels), schilfering en plekken met korsten.  Door krabeffecten gaan de plekken vaak open waardoor er wondjes ontstaan met kans op infectie. Het krabben en wrijven kan op den duur tot lichenficatie leiden, dat is verdikking van de huid, met vergroving van de huidlijnen. Dit noemt men ook wel ‘olifantenhuid’. 

Wat zijn de symptomen van atopisch eczeem?

Er worden drie fasen onderscheiden:

  1. Acuut eczeem. Hierbij is er sprake van een heftige ontstekingsreactie van de huid, waarbij roodheid, zwelling, papels en blaasjes voorop staan. Op een gegeven ogenblik barsten de blaasjes open en wordt het eczeem nattend.
  2. Subacute fase. Het eczeem wordt in deze fase wat rustiger, de zwelling neemt af en de blaasjes drogen in. De huid wordt droger en schilfering treedt op. De huid is rood en er zijn nog papels zichtbaar.
  3. Chronische fase. De roodheid trekt weg, de huid wordt dikker en er ontstaan vaak kloven, die behoorlijk pijn kunnen doen.



Voor het tweede levensjaar komt het eczeem vooral voor op het gezicht en de ledematen. Vanaf de leeftijd van ongeveer twee jaar komt de eczeem vooral voor in de knieholten, de elleboogsplooien, de zijkanten van de hals, op de polsen en op de enkels.

Bij baby's is vaak het gelaat aangedaan (men noemt dit 'dauwworm'), evenals de handruggen en de strekzijde van armen en benen. Bij volwassenen kan vaak een andere presentatie worden verwacht, bijvoorbeeld alleen in het gezicht, het hoofd-halsgebied of de handen.

Het wordt atopisch eczeem genoemd, omdat het onderdeel is van het atopisch syndroom. Hiertoe worden naast eczeem ook hooikoorts en astma gerekend. Atopie is de aanleg om antistoffen of afweerstoffen te produceren op lage doses allergenen. Kinderen met constitutioneel eczeem hebben een sterk verhoogd risico op allergische luchtwegklachten, zoals astma en hooikoorts.

Eczeem is een multifactoriële aandoening, waarmee bedoeld wordt dat bij het ontstaan ervan en de wijze waarop het eczeem zich uit meerdere factoren een rol spelen. Erfelijke aanleg is de belangrijkste factor in het ontstaan van eczeem. Daarnaast spelen (vooral niet-allergische) omgevingsfactoren een rol. Genetisch bepaalde structuurafwijkingen van de huid leiden tot een verstoorde barrièrefunctie van de huid, waardoor de huid gevoeliger is voor het binnendringen en inwerken van diverse aspecifieke prikkels (irriterende stoffen, warmte, zweten, wol, synthetische kleding, stress), allergenen (vooral bij baby's) en micro-organismen. Ook reageert het immuunsysteem op een andere wijze op deze prikkels.

Hoe wordt atopisch eczeem behandeld?

De diagnose wordt gesteld op basis van de ziektegeschiedenis en de klinische verschijnselen. Behandeling bestaat uit het vermijden van irritantia (huidreinigers en vaak en/of langdurig watercontact, te warm baden, ruwe of synthetische kleding) en allergenen, indien van toepassing. Er dient tevens aandacht te zijn voor eventuele stressfactoren.

Veel mensen met atopisch eczeem hebben een droge huid. Een droge huid is extra gevoelig voor allerlei prikkels en daarom richt de basisbehandeling zich op een goede verzorging van de huid door deze vettig te houden en uitdroging te voorkomen. Hierdoor kan irritatie van stoffen van buiten niet optreden. Je kunt veelvuldig gebruik maken van indifferente middelen, dat zijn neutrale crèmes en zalven.

Atopisch eczeem kan op verschillende manieren met medicijnen behandeld worden. Deze kunnen worden onderverdeeld in lokale therapie, die dus ter plekke op de aangedane huid worden aangebracht en systemische therapie, die worden gegeven bij complicaties, zoals antibiotica bij het optreden van een secundaire bacteriële infectie. Buiten medicamenteuze behandelingen, bestaat er ook lichttherapie, waarbij de huid voor bepaalde tijd wordt blootgesteld aan ultraviolette stralen.

Meer dan 95% van de patiënten heeft voldoende baat bij alleen lokale therapie, welke kunnen bestaan uit hormooonpreparaten (dermatocorticosteroïden), ook wel hormoonzalven genoemd, teerpreparaten en calcineurineremmers (hebben invloed op bepaalde imuunprocessen in de huid waardoor ontstekingen onderdrukt worden) wanneer behandeling met lokale corticosteroïden geen soelaas heeft geboden of wordt afgeraden. Een secundaire bacteriële infectie kan worden behandeld met een crème of zalf en bij uitgebreide infecties kan de arts tabletten of drankjes voorschrijven.

Therapieresistente eczeem kan behandeld worden met lichttherapie met ultraviolette stralen. Vanaf de leeftijd van 12 jaar kom je hiervoor in aanmerking. Zeer ernstig atopisch eczeem kan worden behandeld met immunosuppressiva, medicijnen die de immuniteit en ontsteking van de huid onderdrukken. Sommige patiënten hebben baat baat bij begeleiding in een dagbehandelcentrum of moeten worden opgenomen in het ziekenhuis.


Geraadpleegde literatuur:
- Dr. R.I.F. van der Waal, prof. dr. H.A.M. Neumann (red.). Praktische dermatologie - Klinische atlas met 470 afbeeldingen in kleur. Prelum uitgevers, Houten, 2009.
- Pauline Dirven-Meijer en Anton de Groot. Leven met eczeem. Bohn Stafleu van Loghum, Houten, 2011.


Geschreven door

 



 

Lees verder



Huidaandoeningen

Huidaandoeningen - Symptomen en behandeling

Home

Home - Symptomen en behandeling